Spotkanie z Doradcami Prezydenta RP

24 marca 2026 roku przedstawiciele środowiska edukacji domowej spotkali się z doradcami Prezydenta RP Barbara Socha oraz Tomasz Szturo. Celem rozmów było kompleksowe przedstawienie sytuacji edukacji domowej w Polsce jej dynamicznego rozwoju, roli społecznej oraz wyzwań, z jakimi mierzą się dziś uczniowie, rodzice i placówki.

Edukacja domowa w liczbach i faktach

Podczas spotkania zaprezentowano najnowsze dane
– ponad 63 tysiące uczniów korzystających z edukacji domowej w Polsce,
– aż 96% z nich realizuje ją w szkołach niepublicznych,
– około 10% uczniów to dzieci z orzeczeniami o potrzebie kształcenia specjalnego.

Podkreślono, że choć edukacja domowa nadal stanowi niewielki odsetek całego systemu, jest niezwykle istotna dla konkretnych grup uczniów często tych najbardziej potrzebujących wsparcia.

Kluczowe wyzwania: finansowanie i stabilność systemu

Jednym z najważniejszych tematów spotkania były zmiany w finansowaniu edukacji domowej. Eksperci wskazali, że:
– w ostatnich latach znacząco obniżono poziom subwencji,
– wprowadzono limity uczniów objętych wyższym finansowaniem,
– brak konsultacji tych zmian ze środowiskiem doprowadził do realnych trudności dla rodzin.

W praktyce oznacza to, że wiele dotychczas bezpłatnych placówek zaczęło pobierać opłaty (średnio 200–300 zł miesięcznie), co szczególnie dotyka rodziny wielodzietne oraz te znajdujące się w trudniejszej sytuacji finansowej.

Dlaczego rodziny wybierają edukację domową?

Podczas rozmowy wyraźnie wybrzmiało, że decyzja o edukacji domowej rzadko jest „wyborem z wygody”. Najczęściej stoi za nią troska o dobro dziecka.

Do najczęstszych powodów należą:
– problemy zdrowotne i psychiczne,
– przemoc rówieśnicza i brak poczucia bezpieczeństwa w szkole,
– potrzeby dzieci wybitnie uzdolnionych (sport, sztuka),
– styl życia rodzin (np. mobilność, częste zmiany miejsca zamieszkania).

Przywołano również dane z raportu „Diagnoza Młodzieży 2026”, które pokazują skalę problemu:
– 70% uczniów odczuwa codzienny stres w szkole,
– 60% żyje w chronicznym przeciążeniu,
– 40% wykazuje objawy depresyjne,
– 62% doświadcza przemocy rówieśniczej.

W tym kontekście edukacja domowa jawi się jako realna alternatywa często ratująca zdrowie, a nawet życie młodych ludzi.

Głos środowiska wspólnota mimo różnic

W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele różnych organizacji i instytucji:
– Marcin Józefaciuk,
– Mariusz Dzieciątko,
– Natalia Nowacka,
– Monika Kamińska-Wcisło,
– Michał Cieśla.

Co istotne mimo reprezentowania różnych podmiotów środowisko mówiło jednym głosem. Podkreślono potrzebę uczciwego i adekwatnego finansowania, jasnych zasad egzaminowania, stabilności przepisów prawa.

Stanowisko doradców Prezydenta

Doradcy Prezydenta przyjęli przedstawione argumenty z uwagą i otwartością. Podkreślono, że edukacja domowa nie powinna być traktowana jako zagrożenie dla systemu, wsparcie państwa powinno być niezależne od formy edukacji wybranej przez rodzica, temat stabilności edukacji domowej będzie podnoszony w Kancelarii Prezydenta.

Jednocześnie zaznaczono ograniczenia wpływu na poziomie rozporządzeń, jednak nie wykluczono dalszego zaangażowania w tej sprawie.

Co dalej?

Spotkanie zakończyło się deklaracją kontynuacji dialogu. Doradcy wyrazili gotowość do kolejnych rozmów, a środowisko edukacji domowej chęć dalszej współpracy opartej na danych, doświadczeniu i realnych historiach rodzin. Dla Fundacji Edukacji Domowej to ważny sygnał: głos środowiska został usłyszany.
Jednocześnie pozostaje jasne, że przed nami wciąż dużo pracy, aby edukacja w Polsce była elastyczna, dostępna i rzeczywiście odpowiadająca na potrzeby uczniów.